Chào mừng đến với Phòng Giao Dịch - VNDIRECT

Nhận định về việc Fed tăng lãi suất

17 Mar

Nhận định về việc Fed tăng lãi suất

Sau phiên họp ngày 14 – 15/03/2017, lần đầu tiên trong năm 2017, Cục dự trữ liên bang Mỹ (FED) đã quyết định tăng lãi suất điều hành thêm 0.25%. Đây được coi là động thái trong nỗ lực bình thường hóa chính sách lãi suất của FED. Ngoài ra, thông báo từ FED cũng cho thấy khả năng cơ quan này sẽ nâng lãi suất thêm một vài lần nữa trong năm 2017.

Như các phương tiện truyền thông đưa tin, dòng vốn quốc tế đã có xu hướng rút khỏi các thị trường mới nổi kể từ khi FED bắt đầu tiến trình bình thường hóa chính sách lãi suất. Theo thống kê IIF, tính từ thời điểm 01/07/2015 đến thời điểm FED tăng lãi suất lần đầu đã có khoảng 76 tỷ USD rút khỏi các thị trường mới nổi và thêm 31 tỷ USD được rút nữa tính đến thời điểm 2 tháng trước khi FED tăng lãi suất lần 2. Tuy nhiên, theo quan sát của chúng tôi, quy mô dòng vốn tháo chạy khỏi các thị trường mới nổi đang giảm dần, thậm chí, trước lần tăng lãi suất trong tháng 03/2017 này, không có hiện tượng dòng vốn rút khỏi các thị trường mới nổi. Thâm chí 2 tháng đầu năm 2017 còn cho thấy những tín hiệu tích cực khi lượng vốn đổ vào các thị trường mới nổi đạt khoảng 39.3 tỷ USD. Nếu loại trừ lượng vốn rút ròng kỷ lục ra khỏi Trung Quốc năm 2016 là khoảng 725 tỷ USD thì năm 2016 đã chứng kiến sự tăng trưởng trở lại của dòng vốn đổ vào các thị trường mới nổi.

Bên cạnh đó, Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) và Nhật Bản (BOJ) đã có những động thái đầu tiên trong việc thắt chặt chính sách. Cụ thể, BOJ đã chuyển trọng tâm chính sách theo hướng ôn hòa hơn sang kiểm soát lãi suất dài hạn thay vì mua trái phiếu trực tiếp. Còn thông điệp mới nhất từ Chủ tịch ECB cũng cho thấy cơ quan này sẽ thu hẹp các chương trình kích thích trong thời gian tới.

Những ảnh hướng đến Việt Nam

Tại Việt Nam, những động thái từ FED gây ra khá nhiều băn khoăn với câu hỏi là liệu dòng vốn có rút khỏi Việt Nam và tác động đối với các chính sách kinh tế của đất nước. Theo nhận định của chúng tôi, trái với lo lắng từ giới đầu tư, có hai nguyên nhân của cho thấy Việt Nam sẽ ít chịu tác động từ chính sách của FED:

(1) Dòng vốn giá rẻ trên thực tế đã không chảy vào Việt Nam sau khi FED thực hiện chương trình kích thích tiền tệ. Do vậy những lo lắng về việc rút ra là không có căn cứ.

(2) Dòng vốn vào Việt Nam chủ yếu là vốn FDI dựa vào triển vọng dài hạn của nền kinh tế, tính đầu cơ thấp và do đó ít chịu tác động từ sự thay đổi chính sách của FED.

Ngoài ra cũng phải kể đến động thái của các nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường trái phiếu khi trong 2016, họ đã mua ròng khoảng 11 nghìn tỷ đồng. Chưa kể với những cơ hội đầu tư lớn từ quá trình cổ phần hóa và thoái vốn nhà nước tại nhiều doanh nghiệp lớn trong những năm tới sẽ thu hút thêm dòng vốn từ các nhà đầu tư nước ngoài.

Về ảnh hướng đến tỷ giá và lãi suất, chúng tôi cho rằng hoàn toàn có khả năng đồng VND sẽ lên giá so với USD nếu không có những động thái can thiệp từ phía NHNN. Thực tế đã chứng minh, trong năm 2016 nếu NHNN không mua vào khoảng 11 tỷ USD thì VND đã lên giá khá mạnh so với USD. Tuy nhiên, nhưng những thay đổi chính sách lớn tại các quốc gia lớn trên thế giới cũng sẽ có tác động đến điều hành chính sách tại Việt Nam.

Đối với vấn đề lãi suất, hiện tại NHNN có thể có 2 lựa chọn với những lợi ích đánh đổi. Cụ thể,

(1) Với phương án giữ nguyên trần tiền gửi USD ở mức hiện tại, áp lực đối với nguy cơ tăng lãi suất huy động VND sẽ giảm, giúp duy trì sự ổn định của lãi suất cho vay, hỗ trợ cho hoạt động của doanh nghiệp và nhất quán với chủ trương chống đô la hóa của Chính phủ. Tuy nhiên chính sách này cũng bộc lộ nhiều hạn chế do rất khó có thể ngay lập tức loại bỏ được tâm lý nắm giữ ngoại tệ của người dân. Hơn nữa, với trần lãi suất 0%, phần lớn các khoản tiền gửi sẽ là các khoản tiền gửi thanh toán, kỳ hạn rất ngắn, dẫn đến khó khăn cho việc cân đối nguồn vốn của các TCTD. Ngoài ra, chặn trên lãi suất USD cũng sẽ hạn chế nguồn vốn chảy vào Việt Nam mà bằng chứng là lượng kiều hối về Việt Nam năm 2016 chỉ đạt khoảng hơn 9 tỷ USD, thấp hơn nhiều so với dự báo đầu năm là 12 tỷ USD.

(2) Nâng lãi suất tiền gửi USD lên trên mức trần hiện nay là 0%. Mặc dù chính sách này mẫu thuẫn với chính sách chống đô la hóa và gây áp lực lên lãi suất huy động VND, tuy nhiên lợi ích cân nhắc là:

– Các hoạt động kinh tế mang tính thị trường hơn, giảm bớt tác động méo mó do chính sách gây ra.

– Tăng huy động được một lượng vốn ngoại tệ đáng kể

– Kìm hãm đà tăng của VND

Về tác động đối với các doanh nghiệp

Tỷ giá USD/VND sẽ không có biến động lớn, do đó, tác động bất lợi từ vấn đề tỷ giá đối với doanh nghiệp là nhỏ trong ngắn hạn. Tuy nhiên, xu hướng thắt chặt chính sách của Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) nhiều khả năng sẽ khiến đồng EUR tăng giá, qua đó gây khó khăn cho những nghiệp vay vốn bằng đồng tiền này.

Nhìn chung, xu hướng dần thắt chặt chính sách tiền tệ tại nhiều quốc gia lớn cho thấy tăng trưởng của những nền kinh tế này là tích cực, đem lại nhiều cơ hồi cho các doanh nghiệp nói chung. Dù vậy, điều đó không đồng nghĩa với việc toàn bộ các doanh nghiệp xuất khẩu sẽ được hưởng lợi, mà còn phụ thuộc vào khả năng tận dụng cơ hội của từng doanh nghiệp.

Chi tiết xin mời quý khách xem Tại đây